- چرا مدیریت بحران مجتمع تجاری در بحرانهای آبوهوایی مهم است؟
- سناریوهای اصلی بحران آبوهوایی در مجتمعهای تجاری
- اصول برنامهریزی برای مدیریت بحران مجتمع تجاری
- اقدامات پیش از بحران؛ آمادهسازی هوشمند
- اقدامات حین بحران؛ تصمیمهای لحظهای اما برنامهریزیشده
- نقش حراست در مدیریت بحران مجتمع تجاری
- هماهنگی با نهادهای شهری و مدیریت بحران
- پس از بحران؛ درسآموختهها را ثبت کنید
- چه زمانی به موسسه حفاظتی حرفهای نیاز دارید؟
- جمعبندی
- سوال های متداول
در سالهای اخیر، شدت گرفتن بارشهای ناگهانی، طوفانهای گرد و غبار و موجهای سرما نشان داده که مدیریت بحران مجتمع تجاری فقط به دوربین و نگهبان سرِ در محدود نمیشود. یک مجتمع تجاری شلوغ، در روزهای برفی، سیلهای ناگهانی یا طوفان گرد و غبار، همزمان باید از جان مراجعهکنندگان، کارکنان و داراییهای مستأجران و مالکان حفاظت کند. بدون برنامهریزی قبلی، کوچکترین اختلال، میتواند به ازدحام، آسیب جانی و خسارت سنگین مالی منجر شود.
این راهنما برای مدیران مجتمع، مسئولان حراست و تیمهای بهرهبرداری نوشته شده تا با نگاه مرحلهبهمرحله بدانند در بحرانهای آب وهوایی چه اتفاقی میافتد، چه کسی چه نقشی دارد و چگونه میتوانند مدیریت بحران مجتمع تجاری را از یک واکنش احساسی لحظهای، به یک برنامه پیشبینیشده و قابل اتکا تبدیل کنند. برای آشنایی با ساختار نگهبانی و حراست در شرایط عادی، میتوانید صفحه خدمات حراست مجتمعهای تجاری و مراکز خرید پارسامهر را هم ببینید.
چرا مدیریت بحران مجتمع تجاری در بحرانهای آبوهوایی مهم است؟
مجتمعهای تجاری و مراکز خرید، ترکیبی از فضاهای عمومی، واحدهای تجاری با ارزش بالا، پارکینگهای بزرگ و فضاهای خدماتی پنهان هستند. در شرایط عادی، حراست روی کنترل تردد، پیشگیری از سرقت، درگیری و نظم روزمره تمرکز دارد؛ اما در بحرانهای آبوهوایی، اولویتها تغییر میکند:
- حفاظت از جان افراد مهمتر از حفاظت از کالاست.
- تصمیمگیری درباره باز ماندن یا بسته شدن مجتمع باید سریع و هماهنگ انجام شود.
- مسیرهای تردد امن، پلهها، رمپها و پارکینگها در معرض لغزش، آبگرفتگی یا کاهش دید قرار میگیرند.
- هر تصمیم اشتباه میتواند باعث گرفتار شدن تعداد زیادی از مردم در یک فضای پرریسک شود.
به همین دلیل، نداشتن طرح مشخص برای مدیریت بحران مجتمع تجاری به این معنی است که در لحظه بحران، هر کس بر اساس حدس و احساس عمل میکند؛ و این همان چیزی است که باید از آن جلوگیری شود.
سناریوهای اصلی بحران آبوهوایی در مجتمعهای تجاری
برای طراحی هر طرح مدیریت بحران، باید ابتدا سناریوها را بشناسیم. مهمترین بحرانهای آبوهوایی که مجتمعهای تجاری با آن مواجه میشوند عبارتاند از:
برف و یخزدگی
برف سنگین و یخزدگی میتواند رمپهای پارکینگ، پلهها و پیادهروهای اطراف مجتمع را لغزنده و خطرناک کند. سقفهای سبک، سازههای موقت تبلیغاتی، تابلوها و درختان اطراف هم ممکن است تحت فشار بارش سنگین آسیب ببینند. در چنین شرایطی، اداره صحیح تردد خودروها و عابران نقش مستقیم در مدیریت بحران مجتمع تجاری دارد.
مدیریت بحران مجتمع تجاری در سیل و آبگرفتگی
بارشهای ناگهانی یا نقص در سیستمهای زهکشی شهری میتواند باعث ورود آب به پارکینگهای زیرسطحی، رمپها و حتی سالنهای اصلی شود. خطر اصلی فقط خیس شدن کف نیست؛ خطر برقگرفتگی، گیر افتادن خودروها، از کار افتادن آسانسورها و آسیب به اتاق برق و مانیتورینگ، جدیترین تهدیدها هستند.
طوفان گرد و غبار و باد شدید
در طوفان گرد و غبار، دید کاهش مییابد، افراد آسیبپذیر دچار مشکل تنفسی میشوند و تردد در محوطه باز مجتمع خطرناک میشود. باد شدید میتواند شیشهها، سازههای سبک، تابلوها و المانهای تبلیغاتی را تهدید کند. در این سناریو، کنترل ورودیها و جلوگیری از ازدحام در معابر نیمهباز برای حفظ ایمنی مجتمع بسیار مهم است.
اصول برنامهریزی برای مدیریت بحران مجتمع تجاری
قبل از هر چکلیست و دستورالعملی، باید چند اصل کلیدی در طراحی مدیریت بحران مجتمع تجاری در بحرانهای آبوهوایی رعایت شود. اگر میخواهید این اصول را روی یک نگاه ریسکمحور سوار کنید، مطالعه راهنمای ارزیابی ریسک امنیت فیزیکی در ۹ گام میتواند کمک کند ریسکها را دقیقتر شناسایی و اولویتبندی کنید.
- تعیین مسئول واحد: مشخص باشد چه کسی در لحظه بحران تصمیم نهایی را میگیرد؛ مدیر مجتمع، مدیر حراست یا کمیتهای مشخص.
- تعریف نقشها: نگهبانان، اپراتور مانیتورینگ، نیروهای خدمات، روابط عمومی و مدیریت هر کدام وظایف مشخص و مکتوب داشته باشند.
- کانال ارتباطی شفاف: شمارههای تماس، گروههای ارتباطی و روش اعلام وضعیت به کارکنان و مستأجران از قبل تعریف شده باشد.
- ثبت و مستندسازی: همه وقایع، تصمیمها و اقدامات در فرمها یا نرمافزار ثبت شود تا برای بهبود طرح در آینده استفاده شود.
اقدامات پیش از بحران؛ آمادهسازی هوشمند
بخش مهمی از مدیریت بحران مجتمع تجاری قبل از وقوع حادثه رقم میخورد. پیش از شروع فصل سرما، بارشهای شدید یا طوفانها، توصیه میشود اقدامات زیر انجام شود:
- بازبینی وضعیت رمپها، پلهها، سقفهای سبک، ناودانها و مسیرهای تخلیه آب.
- بررسی سلامت سیستمهای برق، تابلوهای اصلی، ژنراتور و پشتیبانهای برق اتاق مانیتورینگ.
- تعیین نقاط پرخطر (مثل رمپهای شیبدار، ورودیهای زیرسطحی، اتاق برق) و علامتگذاری آنها در نقشه و روی زمین.
- آموزش کوتاه به نگهبانان و کارکنان درباره نحوه برخورد با برف، آبگرفتگی و باد شدید.
- تدوین سناریوهای ساده: اگر برف از حد مشخصی بیشتر شد، اگر سطح آب به نقطه خاصی رسید، چه کسی چه تصمیمی میگیرد.
اقدامات حین بحران؛ تصمیمهای لحظهای اما برنامهریزیشده
در زمان وقوع بحران، سرعت عمل مهم است؛ اما سرعت بدون طرح، خطرناک است. برای مدیریت بهتر وضعیت، میتوان اقدامات را در سه محور اصلی طبقهبندی کرد:
کنترل تردد و ورودیها
- در برف و یخزدگی، محدود کردن یا بستن موقت رمپهایی که لغزندگی شدید دارند.
- در آبگرفتگی، جلوگیری از ورود خودروها به پارکینگهای زیرسطحی و هدایت آنها به محل امن.
- در طوفان گرد و غبار، کاهش تردد در ورودیهای روباز و هدایت مردم به ورودیهای سرپوشیده.
حفاظت از جان مراجعهکنندگان و کارکنان
- اطلاعرسانی سریع و محترمانه از طریق بلندگو، تابلوهای دیجیتال یا نیروهای حراست.
- جلوگیری از ازدحام در پلهها، رمپها و نقاط باریک.
- کمک به افراد آسیبپذیر مثل سالمندان، کودکان و افراد دارای معلولیت برای خروج یا جابجایی امن.
حفاظت از زیرساخت و تجهیزات حیاتی
- کنترل وضعیت اتاق برق، اتاق مانیتورینگ و اتاقهای تاسیسات در برابر نفوذ آب.
- اطمینان از فعال بودن سیستمهای هشدار و روشنایی اضطراری.
- قطع ایمن برق در بخشهایی که خطر برقگرفتگی وجود دارد، طبق دستورالعمل از پیشتعیینشده.
نقش حراست در مدیریت بحران مجتمع تجاری
در لحظه بحران، حراست بیشتر از هر واحد دیگری در صحنه حاضر است. نگهبانان و سرشیفتها از نزدیک وضعیت رمپها، پارکینگ، سالنها و ورودیها را میبینند و با مردم در ارتباط مستقیم هستند. برای استفاده بهتر از این ظرفیت در مدیریت بحران مجتمع تجاری:
- شرح وظایف نگهبانان در بحران، جدا از شرح وظایف روزمره، مکتوب و آموزش داده شود.
- برای هر شیفت، یک نفر بهعنوان «مسئول گزارش وضعیت» تعیین شود تا اطلاعات از محل حادثه به مدیریت منتقل شود.
- فرمها یا چکلیستهای سادهای برای ثبت وضعیت رمپها، ورودیها، پارکینگ و سالنها طراحی شود.
- حراست در تمرینها و مانورهای داخلی بحران، نقش فعال داشته باشد؛ نه فقط نظارهگر.
هماهنگی با نهادهای شهری و مدیریت بحران
هر مجتمع تجاری بخشی از یک شهر است و بحرانهای آبوهوایی معمولا فقط یک ساختمان را درگیر نمیکنند. هماهنگی با نهادهای مسئول میتواند فشار روی تیم داخلی را کمتر و روند مدیریت بحران مجتمع تجاری را پایدارتر کند:
- شناخت راههای ارتباط با شهرداری، آتشنشانی، اورژانس و پلیس در منطقه.
- ثبت و بهروزرسانی شماره تماسها و کانالهای ارتباطی در اتاق حراست و دفتر مدیریت.
- در صورت لزوم، اطلاعرسانی به این نهادها قبل از رسیدن بحران (مثلا در پیشبینی بارش شدید یا سیل).
- مستندسازی کامل حادثه برای استفاده در جلسات مشترک بعد از بحران و بهبود طرحها.
پس از بحران؛ درسآموختهها را ثبت کنید
پایان بارش، قطع باد یا تخلیه آب، پایان کار نیست. یکی از مهمترین بخشهای مدیریت بحران مجتمع تجاری، مرحله بعد از حادثه است؛ جایی که باید از تجربهها درس بگیریم:
- ثبت دقیق آنچه اتفاق افتاد؛ از زمان آغاز بحران تا بازگشت به وضعیت عادی.
- بررسی اینکه کدام بخش از طرح خوب عمل کرد و کجاها ضعف وجود داشت.
- بهروزرسانی چکلیستها، سناریوها و شرح وظایف بر اساس تجربه واقعی.
- گفتوگو با حراست، کارکنان و حتی برخی مستأجران برای شنیدن دیدگاه آنها.
چه زمانی به موسسه حفاظتی حرفهای نیاز دارید؟
در مجتمعهای کوچکتر، ممکن است مدیریت و چند نگهبان ثابت بتوانند مسئولیتهای معمول را پوشش دهند. اما هرچه مقیاس مجتمع بزرگتر شود، تعداد ورودیها، رمپها، پارکینگها و واحدهای پرریسک بیشتر شود، طراحی و اجرای مدیریت بحران مجتمع تجاری بدون کمک متخصصان سختتر میشود.
همکاری با یک موسسه حفاظتی حرفهای، این امکان را میدهد که:
- ریسکها و سناریوهای بحران بهصورت تخصصی شناسایی و اولویتبندی شوند.
- طرح گشت، استقرار نگهبان و جانمایی دوربینها با نگاه بحرانمحور طراحی شود.
- آموزشهای هدفمند برای نگهبانان و کارکنان مجتمع طراحی و اجرا شود.
- در هر بهروزرسانی، از تجربه پروژههای مشابه در سایر مجتمعها استفاده شود.
اگر مجتمع شما علاوه بر مدیریت بحران، به بازطراحی کامل نگهبانی، گشت و حفاظت فیزیکی نیاز دارد، میتوانید از طریق صفحه خدمات حفاظت فیزیکی پارسامهر با نمونه راهکارهای حفاظتی ویژه ساختمانهای تجاری و اداری آشنا شوید.
جمعبندی
تغییرات آبوهوایی و شدت گرفتن حوادث ناگهانی، نشان داده که نگاه سنتی به نگهبانی برای محافظت از یک مرکز خرید کافی نیست. مدیریت بحران مجتمع تجاری یعنی از قبل بدانیم در برف، سیل یا طوفان گرد و غبار چه سناریوهایی ممکن است رخ دهد، چه کسی تصمیم میگیرد و نگهبان، مدیر و کارکنان هر کدام چه نقشی دارند.
با برنامهریزی، آموزش و استفاده از تجربه موسسات حفاظتی حرفهای، میتوان کاری کرد که حتی در سختترین روزهای آبوهوایی، مراجعهکنندگان احساس امنیت کنند و خسارتهای احتمالی به حداقل برسد.
اگر میخواهید وضعیت فعلی مدیریت بحران در مجتمع خود را با نگاه تخصصی بررسی کنید، میتوانید از طریق صفحه تماس با پارسامهر درخواست مشاوره ثبت کنید تا بر اساس نوع مجتمع، تعداد ورودیها و ریسکهای منطقه، یک طرح اولیه مدیریت بحران پیشنهاد شود.
بدون نظر